Rząd wdraża unijne ramy IMERA. Resort gospodarki przejmuje stery w sytuacjach kryzysowych

Projekt ustawy o krajowych ramach budowania odporności rynku wewnętrznego oraz reagowania na kryzys na rynku wewnętrznym (UC157) oficjalnie trafił do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Celem nowych regulacji jest stworzenie w Polsce jasnego systemu odpowiedzialności administracji w momentach zagrożenia stabilności obrotu towarowego i usługowego. Resort rozwoju argumentuje, że polskie prawo musi zostać dostosowane do unijnego rozporządzenia IMERA z października 2024 roku, które narzuca państwom członkowskim konkretne mechanizmy nadzwyczajne.

W centrum nowego systemu znajdzie się minister właściwy do spraw gospodarki, któremu powierzono koordynację wszystkich działań kryzysowych. Już teraz w resorcie funkcjonuje Centralne Biuro Łącznikowe, które odpowiada za bezpośrednią łączność z Komisją Europejską oraz pozostałymi stolicami Unii. Po wejściu ustawy w życie minister zyska dodatkowe narzędzie w postaci Pojedynczego Punktu Kontaktowego (PPK), mającego służyć jako główne źródło informacji o ograniczeniach w przepływie osób, towarów i usług.

Projektodawcy wskazują, że konieczność wprowadzenia tych rozwiązań wynika z bolesnych doświadczeń ostatnich lat, w tym pandemii COVID-19, rosyjskiej agresji na Ukrainę oraz kryzysu energetycznego. Nowe ramy prawne mają pozwolić na lepsze przewidywanie zakłóceń w łańcuchach dostaw oraz zapewnienie spójnej reakcji organów państwa. System ma być aktywowany w tak zwanym trybie sytuacji nadzwyczajnej, nakładając na administrację obowiązek bieżącego monitorowania zagrożeń przy jednoczesnym zachowaniu standardów bezpieczeństwa produktów.

Wdrożenie rozporządzenia IMERA to kolejny krok w stronę zacieśniania integracji z unijnym systemem zarządzania kryzysowego, w którym kluczowe decyzje dotyczące swobody rynku są koordynowane na poziomie Brukseli. Zgodnie z procedurą, po przyjęciu projektu przez Radę Ministrów, trafi on pod obrady Sejmu, a następnie do Senatu. Choć deklarowanym celem jest ochrona interesów przedsiębiorców i konsumentów, w praktyce oznacza to rozbudowę kompetencji biurokracji ministerialnej w zarządzaniu kryzysowym. Czas pokaże, czy centralizacja informacji realnie przełoży się na bezpieczeństwo dostaw, czy jedynie na nowe procedury sprawozdawcze.