Sandbox Plus: Nowy model testowania technologii cywilnych i obronnych

Resort rozwoju przedstawił strategię budowy środowiska do testowania technologii o podwójnym zastosowaniu – cywilnym i obronnym. Kluczowym założeniem modelu Sandbox Plus jest oparcie go na pięciu filarach, które mają usprawnić współpracę administracji z sektorem nauki i biznesu. Dokument jest efektem szerokich konsultacji, w których uczestniczyli przedstawiciele wojska, regulatorów oraz operatorzy infrastruktury badawczej.

W strukturze programu przewidziano dwie ścieżki rozwoju projektów, ściśle powiązane z poziomem gotowości technologicznej (TRL 1–3 oraz TRL 4–5). Istotnym rozwiązaniem jest tzw. brama militaryzacji, która pozwala na odsunięcie rygorystycznych wymagań wojskowych do czasu, aż dana technologia osiągnie odpowiednią dojrzałość. Ma to chronić innowacyjne podmioty przed przedwczesnym obciążeniem procedurami specyficznymi dla sektora obronnego.

Realizacja programu wiąże się z budową sieci infrastruktury, w skład której wejdą laboratoria uczelni, instytuty, centra badawcze oraz poligony. Centralnym punktem tego systemu ma być hiperkonektor pełniący funkcję One-Stop Shop. Ten jeden podmiot ma ułatwiać kontakt między organami administracji, instytucjami finansującymi a przedsiębiorcami i użytkownikami końcowymi, eliminując rozproszoną biurokrację.

System ma również posiadać wbudowany mechanizm Regulatory Learning Loop, służący do wyciągania wniosków z przeprowadzonych testów. Dzięki temu doświadczenia z poligonów i laboratoriów mają być przekładane na praktyczne rekomendacje dotyczące zmian w prawie. Resort zapowiada, że raport jest podstawą do wyłonienia operatora, który weźmie odpowiedzialność za spójność i mierzalność całego procesu.

Wdrażanie nowoczesnych rozwiązań w obszarze obronności to konieczność, zwłaszcza w kontekście globalnej rywalizacji o surowce i technologie, o czym wspominaliśmy przy okazji zacieśniania współpracy z Kanadą. Państwo musi tworzyć warunki, w których rodzimy przemysł nie grzęźnie w gąszczu przepisów, lecz skutecznie dostarcza narzędzia wzmacniające bezpieczeństwo granic i gospodarki. Sprawne połączenie nauki z poligonem to jedyna droga, by publiczne pieniądze na innowacje nie zostały zmarnowane na projekty, które nigdy nie opuszczą fazy laboratoryjnej.