Rumunia wyłączyła jedyną elektrownię jądrową. Dunaj wysechł poniżej poziomu bezpieczeństwa

W czwartek, 13 sierpnia, firma Nuclearelectrica rozpoczęła proces wyłączania drugiego bloku elektrowni Cernavodă. Decyzja ta zapadła po tym, jak poziom wody w Dunaju spadł do poziomu uniemożliwiającego bezpieczne chłodzenie systemów siłowni. To potężne uderzenie w system energetyczny kraju, gdyż obiekt ten odpowiada za około 20 proc. produkcji energii elektrycznej w całej Rumunii.

Problemy z zasilaniem narastały od kilku tygodni. Pierwszy z dwóch reaktorów o mocy 706 MW każdy został zamknięty z tego samego powodu już pod koniec lipca. Choć operator rumuńskich sieci elektroenergetycznych zapewnia o posiadaniu wystarczających zasobów mocy i możliwościach importu, termin wznowienia pracy jednostek pozostaje nieznany, co stawia bezpieczeństwo energetyczne regionu pod znakiem zapytania.

Sytuacja na Dunaju zmusiła władze do podjęcia radykalnych kroków ratunkowych. Rumuńska armia przeprowadziła w ostatnich dniach kontrolowane detonacje na dnie rzeki, które miały na celu przekierowanie nurtu wody w stronę ujęć chłodzących elektrowni. Mimo tych desperackich działań saperskich, natura okazała się silniejsza od technologii, wymuszając całkowite wygaszenie produkcji jądrowej.

Zjawisko to nie ogranicza się wyłącznie do Rumunii. Na Węgrzech susza zmusiła operatorów do ograniczenia pracy jedynej tamtejszej elektrowni atomowej w Paksu, gdzie obecnie funkcjonuje tylko jeden z czterech reaktorów. To kolejny dowód na to, że stabilność energetyczna oparta na dużych rzekach staje się w obecnych warunkach klimatycznych punktem krytycznym dla gospodarek narodowych.

Dla Polaków, obserwujących gwałtowny wzrost cen gazu w UE – o blisko 40 procent w dwa lata – oraz rosnące ceny ropy, sytuacja na Bałkanach jest sygnałem ostrzegawczym. Przy cenach ON sięgających 7,84 zł/l, każda destabilizacja w europejskim systemie energetycznym może wywołać presję na dalsze podwyżki. Bezpieczeństwo energetyczne wymaga nie tylko nowych mocy, ale przede wszystkim odporności na nieprzewidywalne warunki hydrologiczne. Państwo musi gwarantować stabilność dostaw, zanim puste gniazdka wymuszą kosztowny import od sąsiadów.